تبلیغات
یاران نور - سرآغاز ادبیات متعهد، نهضت الهی كربلا است
 
یاران نور
 
 


به گزارش كوله بار، رضا رسولی، عضو هیئت مدیره انجمن قلم ایران، در گفت‌وگویی كه در پایگاه رسمی این انجمن منتشر شده، درباره ادبیات متعهد و نقش انجمن قلم ایران در تقویت همبستگی مسلمانان در سایر كشورها سخن گفته است.
متن این گفت‌وگو در پی می‌آید:

* آقای رسولی! ادبیات متعهد به چه معناست؟

ادبیات متعهد، مفهوم گسترده‌ای دارد و مصادیق متعددی را شامل می‌شود. از یك منظر، هر اثر ادبی كه به چیزی و مفهومی، تعهد داشته باشد و به عبارتی دیگر خنثی و بی‌هدف نباشد، «متعهد» است اما در نگره فرهنگی ما، ادبیات متعهد، مجموعه آثاری هستند كه از سوی صاحب اثری دارای دغدغه، خلق شده باشد. به تعبیر روشن‌تر آثاری كه درونمایه آنها، دین، ارزش های اسلامی و انسانی و دغدغه‌های واقعی نسبت به جامعه و مردم باشد، ادبیات متعهد نام دارد. حال می‌خواهد این تعهد نسبت به دفاع مردم از كیان كشور و اعتقادات خود بروز و نمود داشته باشد، یعنی ادبیات دفاع مقدس، یا این تعهد در ادای دین به یك نهضت الهی و اثرگذار و جریان‌ساز دینی - اجتماعی به نام كربلا، منجر به تولید اثر ادبی شده باشد.

* ادبیات متعهد هم اینك در كشور ما، از چه جایگاهی برخوردار است؟

بی‌شك تولد انقلاب اسلامی و ایجاد جریان فرهنگی این انقلاب، سبب رونق ادبیات متعهد شد. وقوع ماجراهای قابل تاملی چون دفاع مقدس، این رونق را تقویت كرد و توسعه داد. برنامه‌ریزی‌های گوناگون دستگاه‌های فرهنگی كشور نیز تا حدود قابل توجهی، توسعه‌بخش بیش از پیش این رونق گردید اما در این بین نباید از ستون خیمه این جریان - یعنی ادبیات متعهد كشورمان - كه همان نویسندگان و اصحاب قلم دارای دغدغه و احساس مسئولیت هستند، غافل شد كه با وجود تمام مشكلات و كاستی‌ها در حوزه امكانات، اقدامات حمایتی و عدم وجود برنامه‌ریزی‌های مستمر و هدفمند، گاهی یك تنه و به صرف تولید یك اثر فاخر، رونق و رواج ادبیات متعهد را محقق نموده‌اند.
جایگاه ادبیات متعهد، خصوصا در عرصه‌های شاخصی چون ادبیات دینی و ادبیات دفاع مقدس، وضعیت مناسب و قابل دفاعی دارد و گاهی اوقات به لحاظ تعدد آثار تولید و عرضه شده، در جایگاه ممتازی قرار می‌گیرد البته واقعیاتی كه نباید از آنها غافل شد؛ كیفیت و سطح حرفه‌ای این آثار است. از این رو باید با یك نگاه آرمانی به سمتی حركت كنیم كه محتوای ارزشمند آثار و نگاه متعهدانه ادیب و صاحب قلم را در قالبی فاخر و جامه‌ای مزین به بالاترین سطح توانمندی های ادبی، ببینیم از سوی دیگر از این نكته نباید غفلت ورزید كه دامنه ادبیات متعهد، به یك یا چند موضوع و مصداق محدود نیست بلكه باید با الهام از مفاهیم و معارف دینی، دامنه تعدد مفاهیم و موضوعات ادبیات متعهد را به تلاش نویسنده و شاعر متعهد برای امیدآفرینی، نشاط افزایی و تقویت ارتباطات انسانی و حس مردم دوستی توسعه دهیم.

* بزرگ‌ترین موانع باروری ادبیات متعهد، در حال حاضر، چیست؟

سوال سختی است. اگر بخواهم كاملاً تخصصی و دقیق به این سئوال پاسخ دهم باید فرصتی به اندازه انجام یك تحقیق و پژوهش حرفه‌ای در اختیار داشته باشم اما در یك نگاه اجمالی به نحوی كه با یك گفتگوی كوتاه رسانه ای تناسب داشته باشد، باید گفت كه موازی‌كاری و ناهماهنگی دستگاه‌های تولیدكننده محصولات فرهنگی و ادبی از جمله این موانع است. عدم تبیین شاخصه‌های دقیق و تحلیلی ادبیات متعهد از جمله موضوعات قابل توجه است. دست آخر هم می‌توانم به عدم انعكاس مناسب و شایسته انبوهی از آثار تولید شده در عرصه ادبیات متعهد اشاره كنم كه ای كاش بتوانیم با جدی‌تر گرفتن موضوع انعكاس رسانه‌ای، وجود و تعدد نقدهای منصفانه در این عرصه، فضای رقابت حرفه‌ای، مخاطب افزایی و ایجاد یك جریان فرهنگی-رسانه ای را رقم بزنیم.

* در حال حاضر وجود تشكل‌های حرفه ای-فرهنگی چه ضرورتی دارد؟

عموما كشورهای توسعه یافته، بخش قابل توجهی از جریان‌سازی‌ها و اقدامات پایدار خودشان را از طریق تشكل‌ها به سامان می‌رسانند. در كشور ما كه تشكل‌ها و گروه به خصوص از نوع غیردولتی آن، سابقه‌ای بیش از هزار سال دارند، لازم است این موضوع مورد توجه بیشتری قرار گیرد. در واقع تشكل‌های حرفه ای-فرهنگی، اگر آگاهانه، هدفمند و با برنامه شكل بگیرد، منابع پایدار تولید و توسعه ادبیات، در جریان عمومی فرهنگ و فرهنگ‌سازی هستند.

* «انجمن قلم» از چه موقعیتی در میان اصحاب قلم برخوردار است؟

بی اغراق، انجمن قلم ایران، گسترده‌ترین و اثرگذارترین تشكل غیردولتی در عرصه ادبیات كشور است و یكی از شاخص‌ترین تشكل‌ها در حوزه فرهنگ به حساب می‌آید، تعداد قابل توجهی از موسسان این انجمن از فحول اهل فرهنگ و اندیشه كشورند. تعداد برنامه‌های فرهنگی، تولیدات این انجمن در عرصه انتشارات كه در قالب‌های گوناگون چاپی از جمله آثار نوقلمان و آثار پیشكسوتان منتشر می‌شود و برگزاری جشنواره‌ها و مسابقات متنوع فرهنگی، از جمله جشنواره ملی قلم زرین، گواه این مدعاست كه انجمن قلم ایران، نقش شایسته و اثرگذاری را در حوزه فرهنگ به انجام می‌رساند اما این اقدامات و برنامه‌ها و همچنین سابقه قابل توجه انجمن و افزایش رو به رشد تعداد اعضای آن، نقطه نهایی و آرمانی فعالیت‌های این انجمن نیست. من به عنوان یكی از اعضای آن انتظار توسعه ارتباطات انسانی و تعمیق اثرگذاری فرهنگی بیش از پیش از این انجمن را دارم.

* به منظور ارتقاء سطح كاركرد انجمن چه بایدهایی را درنظر دارید؟

البته بدیهی است كه پاسخ به این سوال، در صلاحیت مجموعه اعضا و رئیس محترم انجمن می‌باشد اما به عنوان یكی از اعضای هیات مدیره تصور می‌كنم، استمرار برنامه‌های پیشین انجمن، تقویت غنای محتوایی برنامه‌های فرهنگی آن، در كنار توسعه و رونق برنامه‌های رفاهی این انجمن و پیش‌بینی برنامه‌هایی خاص در حوزه رفاه فرهنگی برای اعضا می‌تواند از جمله اقدامات مفید در جهت ارتقاء سطح كاركرد انجمن باشد.

* برای تعامل انجمن با اصحاب قلم مسلمان در سایر كشورها، چه زمینه‌هایی وجود دارد؟

می‌دانیم كه انقلاب ما، انقلابی فرهنگی است و مبنای حركت نهضت اسلامی حضرت امام(ره)، فرهنگ بوده است. بنابراین با اتكا به این خاستگاه و به عنوان اهالی قلم و اندیشه و از منظر یك تشكل فراگیر در عرصه فرهنگ و ادبیات، نه تنها زمینه‌های مناسبی برای تعامل با اصحاب قلم دیگر كشورهای اسلامی وجود دارد بلكه در این عرصه، وظایف متعدد و مسلمی نیز بر دوش انجمن قلم ایران سنگینی می‌كند كه می‌بایست از رهگذر این تعامل، گام‌های قابل توجهی را در جهت صدور فرهنگ انقلاب اسلامی برداریم و تقویت همبستگی مسلمانان را در سایر كشورها تعقیب نماییم از سوی دیگر، آثار ادبی، فصل مشترك ما با سایر نویسندگان و ادبای مسلمان است. این فصل مشترك می‌تواند در قامت‌هایی نظیر ترجمه، عرضه و نقد آثار به صورت مستمر جلوه كند. برگزاری جلسات مشترك، بازدیدهای فرهنگی، پیش‌بینی جلسات شعرخوانی و قصه‌گویی در هفته‌های فرهنگی ایران و سایر كشورهای مسلمان از جایگاه قابل توجهی برخوردار است و نكته‌ای كه نباید از كنار آن به سادگی گذشت وجود برخی موضوعات پراهمیت برای رونق و تقویت این تعامل است؛ موضوعاتی نظیر مقاومت اسلامی می‌تواند منشاء تولید انبوهی از اندیشه‌ها در قالب آثار ادبی و زمینه ساز مراودات فرهنگی باشد.

نظرات





نوع مطلب : موضوعات متفرقه، 
برچسب ها :
لینک های مرتبط :


 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر


درباره وبلاگ



مدیر وبلاگ : پرواز
نویسندگان
نظرسنجی
نظر شما در مورد انتخاب موضوعات مذهبی برای این وبلاگ چگونه است؟





جستجو

آمار وبلاگ
کل بازدید :
بازدید امروز :
بازدید دیروز :
بازدید این ماه :
بازدید ماه قبل :
تعداد نویسندگان :
تعداد کل پست ها :
آخرین بازدید :
آخرین بروز رسانی :